Angst is een natuurlijke reactie van ons ingebouwde alarmsysteem om te overleven. Ons brein slaat ervaringen uit het verleden op en waarschuwt ons bliksemsnel als een situatie gevaarlijk lijkt. In een fractie van een seconde reageert je lichaam door te vechten, te vluchten, te bevriezen of door extreem te pleasen en zo de (ogenschijnlijke) veiligheid te bewaren. Nadenken doe je pas achteraf.
Een alarmsysteem dat te scherp staat afgesteld
Soms raakt dit systeem ontregeld en komt je brein als het ware te scherp afgesteld te staan. Je ervaart dan angst die heel reëel voelt, terwijl er in het hier en nu geen direct gevaar is. Rationeel weet je misschien wel dat de angst niet nodig is, maar je kunt de reactie van je lichaam — de hartkloppingen, de onrust of de neiging om te vluchten — niet zomaar negeren of ‘uitzetten’.
Vaak komt die aanhoudende onrust voort uit nare ervaringen van vroeger die nog niet helemaal zijn verwerkt. Je alarmsysteem is daardoor simpelweg vergeten hoe het weer uit moet gaan. Soms ligt de oorsprong van die angst zelfs nog dieper; het kan een overlevingsmechanisme zijn dat onbewust is overgenomen van voorouders of uit een vorig leven. Het is een angst die diep in je systeem zit, maar in essentie niet altijd ‘van jou’ hoeft te zijn.
Oude reacties in een moderne wereld
Hoewel we tegenwoordig geen wilde dieren meer tegenkomen, reageert ons systeem nog steeds op dezelfde instinctieve manier als vroeger. Zodra het brein onveiligheid signaleert, gaat alle energie naar de overlevingsstand. Het deel van je brein dat rationeel kan nadenken, wordt op dat moment tijdelijk ‘uitgeschakeld’ door de emotie en de stress. De automatische reactie domineert, waardoor je de controle lijkt te verliezen.
Weer grip op je innerlijke rust
Als deze angsten of onrustige gevoelens niet vanzelf verdwijnen, is het een waardevolle stap om je systeem te helpen weer rustig te worden. Angst trekt je vaak terug uit de wereld om je heen; door je systeem weer op ‘veilig’ te krijgen, ontstaat er niet alleen rust in jezelf, maar ook weer de moed om de verbinding met je omgeving aan te gaan.”
In mijn praktijk maak ik gebruik van methodes zoals EMDR, Brainspotting, Neurofeedback en Hypnotherapie. Deze methodieken maken contact met het onderbewuste in lichaam en brein. Ze helpen je systeem om de opgebouwde spanning werkelijk los te laten en weer in balans te komen, zodat de innerlijke rust kan terugkeren.
Wil je meer weten over de verschillende breindelen en hoe zij samenwerken bij angst? [Lees hier verder bij de pagina Algemeen].
